Sejm jednogłośnie poparł w piątek uchwałę w sprawie uczczenia pamięci ofiar ludobójstwa dokonanego na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej przez nacjonalistów ukraińskich. Złożono w niej hołd wszystkim ofiarom tych zbrodni, podkreślono znaczenie procesu ich poszukiwań, ekshumacji i godnego pochówku. Za uchwałą głosowało 444 posłów. Po odczytaniu wyników głosowania posłowie wstali, a na sali plenarnej rozbrzmiały oklaski.
„W 83. rocznicę apogeum ludobójstwa dokonanego na ludności ziem wschodnich II Rzeczypospolitej przez nacjonalistów ukraińskich w latach II wojny światowej i później Sejm Rzeczypospolitej Polskiej skład hołd wszystkim ofiarom tych zbrodni. Godny podkreślenia jest fakt, że większość z nich stanowili bezbronni mieszkańcy wsi i miast, cywile, którzy byli mordowani w okrutny sposób przez oprawców z OUN-UPA, SS-Galizien i innych formacji nacjonalistycznych uczestniczących w zbrodniach” – podkreślili posłowie w podjętej podczas 62. posiedzenia uchwale.
Sejm oddał hołd obrońcom mordowanych obywateli Rzeczypospolitej, szczególnie żołnierzom Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich oraz członkom powoływanych spontanicznie organizacji samoobrony.
Sejm wyraził też szacunek i wdzięczność dla tych wszystkich szlachetnych i sprawiedliwych Ukraińców, którzy stracili życie, niosąc pomoc okrutnie mordowanym polskim sąsiadom.
W przyjętym dokumencie podkreślono także znaczenie rozpoczętego procesu poszukiwań, ekshumacji i godnego pochówku ofiar zbrodni wołyńskiej, m.in. w Puźnikach, Ugłach, Ostrówkach, Woli Ostrowieckiej i Hucie Pieniackiej, oraz prac zaplanowanych w kolejnych miejscach.
„Prawo do godnej pamięci o ofiarach ówczesnych wydarzeń przysługuje ich rodzinom i stanowi element naszej zbiorowej pamięci. Ma ono charakter uniwersalny, humanitarny i niezależny od uwarunkowań politycznych” – oświadczono.
Sejm wyraził uznanie dla „strażników pamięci o ofiarach ludobójstwa”. Posłowie skierowali wyrazy uznania dla działaczy społecznych, członków stowarzyszeń kresowych, organizatorów uroczystości rocznicowych, pracowników mediów, artystów, a w szczególności naukowców i badaczy tej problematyki.
Izba wyraziła wdzięczność tym, „którzy prowadzą prace poszukiwawcze i ekshumacyjne w trudnych warunkach wojennych, kierując się szlachetnym patriotyzmem, zobowiązaniem do zachowania pamięci i przekonaniem o konieczności wykonania zakorzenionego w kulturze europejskiej obowiązku pogrzebania zmarłych”.
„Tą uchwałą Sejm Rzeczypospolitej Polskiej – serce polskiej demokracji i świątynia prawa – upomina się o kontynuowanie ekshumacji i godnych pochówków ofiar zbrodni wołyńskiej” – zaakcentowano.
Ponadto posłowie potępili próby relatywizacji prawdy o zbrodni wołyńskiej i przypomnieli, że w celu podtrzymywania pamięci o ówczesnych wydarzeniach Sejm w 2016 roku ustanowił Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej Polskiej, przypadający 11 lipca. Sejm zaapelował, by Dzień Pamięci stanowił sposobność do podejmowania działań edukacyjnych dotyczących zbrodni wołyńskiej skierowanych do młodego pokolenia.
Izba wezwała uczestników życia publicznego, autorów prac historycznych i publicystów do nieulegania pokusie relatywizowania zbrodni ludobójstwa i zakłamywania historii. Podkreślono, że obowiązek potępiania zbrodni wojennych ciąży na wszystkich i ma charakter uniwersalny.
Sejm potwierdził „niezłomną wolę zgodnego i przyjacielskiego współżycia z narodem ukraińskim”, wskazując, że jego podstawą powinna być prawda o historii. W tym kontekście przypomniano słowa św. Jana Pawła II, wypowiedziane podczas pielgrzymki do Ukrainy w 2001 r, wzywające do przebaczenia, pojednania oraz budowania przyszłości opartej na wzajemnym szacunku, współpracy i solidarności.
„Prawda o historii stanowi podstawę wzajemnego wybaczenia oraz strategicznych relacji polsko-ukraińskich obecnie i w przyszłości. Cześć wszystkim Ofiarom zbrodni wołyńskiej i wieczna o nich pamięć!” – oznajmiono.
Komunikat Izby można znaleźć tutaj
Wcześniej Sejm – jak podała PAP- odrzucił siedem wniosków mniejszości. Zakładały one m.in. dodanie nowych akapitów w brzmieniu „Sprawcy realizowali z premedytacją i niewyobrażalnym okrucieństwem ludobójcze idee antypolonizmu i antysemityzmu” oraz „Jednocześnie Sejm Rzeczypospolitej Polskiej potępia działania władz Ukrainy zmierzające do utrudniania ekshumacji, fałszowania prawdy historycznej i gloryfikowania sprawców ludobójstwa dokonanego na Polakach”.
Sejm uczcił pamięć ofiar ludobójstwa dokonanego na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej przez nacjonalistów ukraińskich. Uchwała w tej sprawie została przyjęta jednogłośnie. pic.twitter.com/q5NHxe8Wf6
— Sejm RP🇵🇱 (@KancelariaSejmu) July 17, 2026
Jak mówił w czwartek w Sejmie poseł-sprawozdawca Tadeusz Samborski (PSL) poprzez uchwałę Sejm składa hołd wszystkim ofiarom zbrodni wołyńskiej w 83. rocznicę jej apogeum. – Należy podkreślić fakt, że większość ofiar stanowili bezbronni mieszkańcy wsi i miast – cywile – którzy byli mordowani w okrutny sposób przez oprawców z OUN-UPA, SS-Galizien i innych formacji nacjonalistycznych uczestniczących w zbrodniach – przypomniał.
Sejm w tej uchwale – jak zaznaczył – składa także hołd wszystkim tym, którzy bronili mordowanych obywateli Rzeczypospolitej, szczególnie żołnierzom Armii Krajowej, Batalionów Chłopskich i spontanicznie organizowanej samoobrony. – W uchwale znajduje się także bardzo wyraźnie zaznaczony wyraz wdzięczności i szacunku dla tych wszystkich szlachetnych i sprawiedliwych Ukraińców, którzy z narażeniem życia ratowali swoich mordowanych sąsiadów – powiedział Samborski.
Jak dodał, w uchwale zaznaczono również znaczenie rozpoczętego procesu poszukiwań, ekshumacji i godnego pochówku. – Podkreślamy jednocześnie, że to działanie ma charakter uniwersalny, humanitarny i w żaden sposób nie może być uwarunkowane czynnikami politycznymi – wyjaśnił poseł sprawozdawca. Zwrócił uwagę, że w uchwale posłowie wyrażają także uznanie dla tych, którzy prowadzą prace poszukiwawcze i ekshumacyjne oraz dla tych, którzy są strażnikami pamięci o ofiarach zbrodni.
– Jednocześnie Sejm wzywa wszystkich uczestników życia publicznego i autorów prac historycznych, publicystów do nieulegania pokusie relatywizowania zbrodni ludobójstwa i zakłamywania historii, hołdując zasadzie, że fałszywa historia jest matką fałszywej polityki, a ta prowadzi do tragicznych powtórek, czego mądre narody powinny unikać – mówił Samborski.
Wskazał również, że uchwała zawiera przesłanie, iż Sejm potwierdza „niezłomną wolę godnego i przyjacielskiego współżycia z narodem ukraińskim i odwołując się do wskazań papieża Jana Pawła II, iż dzięki oczyszczeniu pamięci historycznej wszyscy będą gotowi stawiać wyżej to, co łączy, a nie to, co dzieli”.
Treść uchwały znajduje się tutaj
(GN)