Raport „Kobiety na politechnikach 2026”. Najwyższy wskaźnik „feminizacji” ma pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna

Opublikowany 30 kwietnia raport „Kobiety na politechnikach” 2026 dowodzi, że szkolnictwo wyższe w Polsce wciąż boryka się z problemem niezróżnicowania pod względem płci. Na uczelniach technicznych nadal istnieją kierunki, na których studiują wyłącznie i prawie wyłącznie mężczyźni oraz takie, na których studiują prawie wyłącznie kobiety. Potwierdza to, że wybory edukacyjne młodych ludzi nadal w dużej mierze podążają za utrwalonymi wzorcami społecznymi i stereotypami dotyczącymi ról zawodowych.

Publikowany co roku raport jest elementem pionierskiej, a jednocześnie największej w Polsce kampanii Dziewczyny na Politechniki! / Dziewczyny do Ścisłych! prowadzonej od 19 lat przez Fundację Edukacyjną Perspektywy i Konferencję Rektorów Polskich Uczelni Technicznych.

Merytorycznym partnerem kampanii jest Ośrodek Przetwarzania Informacji – Państwowy Instytut Badawczy, który wspólnie z Perspektywami opracowuje dane o kobietach na kierunkach z obszaru STEM (ang. Science, Technology, Engineering, Mathematics).

Jak podkreśla dr Anna Knapińska, adiunktka z Zespołu Data Science OPI, współautorka raportu „Kobiety na politechnikach 2026”: Raport wykazuje, że na kierunkach z obszaru nowych technologii prowadzonych na publicznych uczelniach technicznych udział kobiet wynosi 15,4%. Niestety jest to spadek w porównaniu z rokiem akademickim 2019/2020, kiedy odsetek kobiet osiągnął poziom 16,1%. Z kolei na kierunkach z obszaru informatyki odnotowuje się coraz korzystniejsze proporcje kobiet i mężczyzn – przed sześcioma latami udział kobiet wynosił 14,7%, a w roku akademickim 2024/2025 – 16,2%.

Z kolei na kierunkach z obszaru informatyki odnotowuje się coraz korzystniejsze proporcje kobiet i mężczyzn – przed sześcioma latami udział kobiet wynosił 14,7%, a w roku akademickim 2024/2025 – 16,2%.

Męskie i kobiece kierunki studiów

Co istotne, w roku akademickim 2024/2025 na polskich uczelniach wciąż istniały kierunki, na których słuchaczami byli wyłącznie mężczyźni. Raport „Kobiety na politechnikach 2026” pokazuje, że do tej pierwszej grupy należą na przykład dwa kierunki na studiach stacjonarnych drugiego stopnia – infotronika na Politechnice Krakowskiej im. Tadeusza Kościuszki oraz mikroinformatyka systemów cyfrowych na Politechnice Śląskiej w Gliwicach. Do najmocniej zmaskulinizowanych kierunków związanych z nowymi technologiami należą również:

>>  automatyka i elektronika – studia stacjonarne pierwszego stopnia na Politechnice Bydgoskiej imienia Jana i Jędrzeja Śniadeckich (jedna kobieta wśród 76 studiujących);

>> automatyka i elektrotechnika przemysłowa – studia stacjonarne pierwszego stopnia na Politechnice Świętokrzyskiej w Kielcach (jedna kobieta wśród 64 studiujących);

>>  przemysłowe zastosowania informatyki – studia stacjonarne pierwszego stopnia na Politechnice Warszawskiej (jedna kobieta wśród 63 studiujących).

Przy okazji publikacji raportu Perspektyw i OPI warto także przyjrzeć się „najbardziej kobiecym” kierunkom. Najwyższy wskaźnik feminizacji ma pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna – stacjonarne jednolite studia magisterskie na Politechnice Śląskiej w Gliwicach, gdzie na 90 kobiet przypadł jeden mężczyzna.

Na zoofizjoterapii na Politechnice Bydgoskiej (studia stacjonarne pierwszego stopnia) mężczyźni stanowili zaledwie 3,7%, a na kierunku projektowanie architektury wnętrz i otoczenia na  Zachodniopomorskim Uniwersytecie Technologicznym w Szczecinie (studia stacjonarne pierwszego i drugiego stopnia) – 6,3%.

Ponad 120 zrównoważonych kierunków na uczelniach technicznych

Uznaje się, że o zbalansowaniu płci można mówić wtedy, gdy proporcje kobiet lub mężczyzn mieszczą się w przedziale od 40 do 60%. Warto odnotować fakt, że pewne kierunki na publicznych uczelniach technicznych spełniają to kryterium i z roku na rok jest ich coraz więcej. W roku akademickim 2024/2025 były 122 takie kierunki, wśród których znalazło się 33 z obszaru nowych technologii.

Wyróżnić warto inżynierię biomedyczną, kierunek prowadzony na 12 uczelniach technicznych, gdzie studiowało 1 415 kobiet i 944 mężczyzn. Zrównoważone proporcje płci osiągnęły również dziewięć kierunków z obszaru informatyki.

Najwyższe udziały kobiet odnotowano dla trzech kierunków: mathematical methods in data analysis (studia stacjonarne pierwszego stopnia na Politechnice Łódzkiej – 58,6%), matematyka stosowana i technologie informatyczne (studia stacjonarne pierwszego stopnia na Politechnice Częstochowskiej – 57,1%) oraz human-computer interaction (studia stacjonarne drugiego stopnia na Politechnice Łódzkiej – 55,4%).

Raport „Kobiety na politechnikach 2026” został opublikowany w formie cyfrowej i jest dostępny bezpłatnie w wersji interaktywnej na portalu RAD-on, który rozwijany jest przez ekspertki i ekspertów z OPI.

Pełną treść raportu można pobrać tutaj

(GN)

Fot: OPI/Facebook

OPI PIB opublikował najnowszy raport „Nauka w Polsce 2024”. 46 proc. badaczy stanowią kobiety

Badanie OPI PIB: Za równość płci w jednostkach szkolnictwa wyższego odpowiadają głównie kobiety