Mija 86 lat od Zbrodni Katyńskiej – ludobójstwa dokonanego na polskich oficerach i inteligencji przez władze ZSRR. W całym kraju odbywają się obchody związane z rocznicą. Wśród 22 tys. ofiar sowieckich działań byli dowódcy wojskowi, politycy, duchowni różnych wyznań, naukowcy, literaci, ale także 1040 nauczycieli szkół średnich i powszechnych, w tym członkowie i członkinie ZNP. Jednym z rozstrzelanych był Stanisław Machowski, były sekretarz Zarządu Głównego Związku Nauczycielstwa Polskiego.
Dla uczczenia pamięci wszystkich zamordowanych przez NKWD w Katyniu, Charkowie i Miednoje oraz w innych miejscach kaźni Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, w uchwale podjętej przez aklamację w listopadzie 2007 r., ustanowił 13 kwietnia Dniem Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. W niedzielę i w poniedziałek w całym kraju odbywają się wydarzenia upamiętniające ofiary Zbrodni Katyńskiej.
Przypomnijmy, że 13 kwietnia 1943 r. w Berlinie ujawniono informację o znalezieniu w Katyniu masowych grobów polskich oficerów zamordowanych przez sowieckie NKWD. Jednak prawda o sprawcach ludobójstwa na obywatelach II Rzeczypospolitej została oficjalnie potwierdzona dopiero po 50 latach.
Dziś obchodzimy Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. Pamiętamy 🇵🇱. pic.twitter.com/mlC2UsGX1O
— Kancelaria Premiera (@PremierRP) April 13, 2026
Zbrodnia katyńska od samego początku była jedną z najpilniej strzeżonych tajemnic Związku Sowieckiego, który przerzucał winy za tę masakrę na Niemców.
Operacja likwidacyjna zaczęła się 3 kwietnia 1940 r. W lesie katyńskim oficerowie NKWD rozstrzelali 4143 polskich jeńców z obozu w Kozielsku. Przez kolejne 6 tygodni polscy oficerowie byli wywożeni z obozów i rozstrzeliwani: żołnierze ze Starobielska – w Charkowie, a policjanci z Ostaszkowa – w Kalininie. Kolejnych mordów NKWD dokonało w Chersoniu, Charkowie, Kijowie i Mińsku.
Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. pic.twitter.com/p1JqcyHX9g
— Kancelaria Prezydenta RP (@prezydentpl) April 13, 2026
Wśród 21 857 zastrzelonych na rozkaz Stalina znaleźli się zawodowi oficerowie Wojska Polskiego oraz powołani pod broń rezerwiści: 107 naukowców, wykładowców polskich i europejskich uczelni, 1040 nauczycieli szkół średnich i powszechnych, ponad 700 inżynierów, ponad 900 lekarzy i farmaceutów, dyrektorów klinik i ordynatorów oddziałów szpitalnych, ponad 700 prawników – sędziów, prokuratorów i adwokatów, blisko 6 tysięcy funkcjonariuszy policji i innych służb mundurowych, kilkudziesięciu duchownych.
Głos Nauczycielski jego pierwsza gazeta opublikował listę zamordowanych nauczycieli
Informacja o zbrodni katyńskiej była przez wszystkie lata PRL trzymana w najgłębszej tajemnicy. A jeśli o niej mówiono oficjalnie, to w wersji kłamliwej, że dokonali jej hitlerowcy. W numerach 16 i 17 Głosu Nauczycielskiego z 16 i 23 kwietnia 1989 r. zamieściliśmy listy 289 nauczycieli i pracowników naukowych, oficerów rezerwy Wojska Polskiego, zamordowanych w Katyniu przez Rosjan. W ten sposób rozpoczęło się odkłamywanie historii.
Tak pisał o przełomowej publikacji Głosu red. Witold Salański:
Lista katyńska w Głosie Nauczycielskim nr 16 z 16 kwietnia 1989 r.
Lista katyńska w Głosie Nauczycielskim nr 17 z 23 kwietnia 1989 r.
(GN)