Petycję „3% dla nauki, 100% dla Polski” podpisało już prawie 10 tys. osób. 27 maja protest przed Sejmem

„Spotykamy się z ministrem finansów Andrzejem Domańskim, by omówić finansowanie pracy naukowców. Wspólnie pracujemy nad rozwiązaniami, które będą wzmacniać polską naukę” – napisał w mediach społecznościowych szef resortu nauki i szkolnictwa wyższego Marcin Kulasek. To jego reakcja na oddolną inicjatywę naukowców „3% dla nauki, 100% dla Polski”. Pod petycją o zwiększenie nakładów na naukę podpisało się w sieci już prawie 10 tys. osób (w środę przed południem)

Wynagrodzenia w nauce powiązane ze średnią krajową, stypendia doktoranckie na poziomie płacy minimalnej, dodatkowy miliard złotych na badania podstawowe – tego domagają się organizatorzy akcji „3% dla nauki, 100% dla Polski”. Jej kulminacją ma być protest pod Sejmem 27 maja.

Pod petycją o zwiększenie nakładów na naukę podpisało się w sieci już prawie 10 tys. osób. To spory sukces, bo apel  jest kontynuacją petycji z 2025 roku, pod którą naukowcy zgromadzili nieco ponad 6,6 tysiąca podpisów i której postulaty  nie zostały zrealizowane.

Naukowcy domagają się od rządu zdecydowanych działań, które w ciągu czterech lat zwiększą nakłady na naukę do 3 proc. PKB. Dziś wydajemy na ten cel – nie tylko z budżetu państwa, ale także z prywatnych źródeł – 1,41 proc. PKB.

W akcję włączają się kolejne środowiska m.in. Rada Szkolnictwa Wyższego i Nauki ZNP oraz Konferencja Rektorów Akademickich Szkół Polskich, także organizacje studenckie.

Przypomnijmy, że pomysłodawcami i organizatorami akcji są: dr hab. Łukasz Okruszek z Instytutu Psychologii PAN, dr hab. Agata Starosta z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN oraz prof. Michał Tomza z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. Wśród osób, które poparły petycję są przedstawiciele uczelni i instytutów badawczych z całej Polski.

Petycja rozpoczyna się od postulatu powiązania „skrajnie niekonkurencyjnych” wynagrodzeń w nauce ze średnią pensją w sektorze przedsiębiorstw oraz objęcia mechanizmem podwyżek wszystkich pracowników sektorów nauki.

Jak bowiem czytamy, „wynagrodzenie osoby z doktoratem rozpoczynającej pracę na stanowisku adiunkta to niecałe trzy czwarte średniego wynagrodzenia w sektorze małych, średnich i dużych przedsiębiorstw, zaś część osób zatrudniona na stanowiskach asystenckich, mimo posiadania doktoratu, zarabia zaledwie 19 złotych powyżej pensji minimalnej”.

Drugi punkt dotyczy „stabilnych i godnych warunków dla studentów i doktorantów”, aby uniknąć scenariusza, że w nauce zostają „wyłącznie osoby, które wyniosły z domu kapitał ekonomiczny czy społeczny rekompensujący systemowe niedofinansowanie nauki”.

Stąd apel „o urealnienie progów dochodowych stypendiów socjalnych i zapewnienie odpowiedniej infrastruktury socjalnej (tanie, publiczne stołówki, pilne remonty obecnych domów studenckich i budowa nowych)”. Pomysłodawcy petycji postulują również „ustalenie wysokości stypendiów doktoranckich na poziomie co najmniej obowiązującej płacy minimalnej oraz zapewnienie doktorantom możliwości wyboru między umową o pracę a umową stypendialną”.

Trzeci punkt dotyczy zwiększenia finansowania badań naukowych – poprzez stałe zwiększenie podstawowej subwencji jednostek, „oparte na rzetelnych mechanizmach ewaluacji, tak, by granty wzmacniały potencjał badawczy jednostek, a nie stanowiły substytut ich polityki kadrowej”.

– Potwierdzam: dodatkowe środki na naukę są potrzebne, w wielu obszarach wynagrodzenia są niskie. I chcielibyśmy, aby sukcesywnie rosły – powiedział kilka dni temu minister finansów Andrzej Domański w programie „Graffiti” w Polsat News. Przypomniał, że jedną z pierwszych decyzji rządu była 30-proc. podwyżka dla nauczycieli, w tym akademickich w 2024 r. Mówił, że problemem jest wydawanie na rozwój z sektora prywatnego.

Petycję można podpisać tutaj Więcej informacji o akcji można znaleźć na specjalnej stronie tutaj

(GN)

Prezydium RSzWiN ZNP wsparło inicjatywę „3% dla nauki, 100% dla Polski”. „Szkolnictwo wyższe i nauka nie są kosztem, lecz inwestycją”

Naukowcy apelują o zwiększenie nakładów na naukę. Przygotowali specjalną petycję: „3% dla nauki, 100% dla Polski”