17 września 1939 roku Armia Czerwona wkroczyła na terytorium II Rzeczypospolitej, rozpoczynając sowiecką agresję na wschodnie ziemie Polski. W czwartek przypada 87. rocznica tych wydarzeń. W województwie podlaskim zawyją syreny alarmowe, a przedstawiciele władz upamiętniają rocznicę napaści. Data 17 września jest również obchodzona jako Światowy Dzień Sybiraka.
87 lata temu na terytorium Rzeczypospolitej wkroczyły wojska sowieckie. Polska, która od ponad 2 tygodni broniła się przed agresją ze strony Niemiec, otrzymała kolejny wielki cios.
Atak rozpoczął się nad ranem i objął całą wschodnią granicę II RP, liczącą ponad 1400 kilometrów. Związek Radziecki nie wypowiedział Polsce wojny, a jako uzasadnienie wkroczenia Armii Czerwonej wskazywał m.in. konieczność ochrony ludności na terenach objętych działaniami wojennymi.
🇵🇱 17 września 1939 roku Armia Czerwona wkroczyła na terytorium Polski, rozpoczynając sowiecką okupację.
🕯️ Pamiętamy o ofiarach represji, deportacji i Zbrodni Katyńskiej. Tysiące Polaków straciło życie, wolność i swoje domy, a setki tysięcy zostały deportowane w głąb ZSRR. pic.twitter.com/cISpWLkN0w
— Kancelaria Premiera (@PremierRP) September 17, 2026
Zajęcie ziem polskich przez dwóch okupantów było efektem układu zawartego w sierpniu 1939 r. między hitlerowskimi Niemcami i stalinowskim Związkiem Sowieckim, zwanego „pakt Ribbentrop – Mołotow”.
W starciach z Armią Czerwoną zginęło ok. 2,5 tys. polskich żołnierzy, a ok. 20 tys. było rannych i zaginionych. Do niewoli sowieckiej dostało się ok. 250 tys. żołnierzy, w tym ponad 10 tys. oficerów, którzy na mocy decyzji podjętej 5 marca 1940 r. przez Biuro Polityczne WKP(b) zostali rozstrzelani.
— Kancelaria Prezydenta RP (@prezydentpl) September 17, 2026
Byli wśród nich także nauczyciele. Głos Nauczycielski w kwietniu 1989 r. opublikował w numerach 16 i 17 listę łącznie 289 nauczycieli i naukowców, oficerów rezerwy Wojska Polskiego, zamordowanych w Katyniu.
Warto przypomnieć, że na terenach zajętych przez Armię Czerwoną działała Tajna Organizacja Nauczycielska (TON). Za konspiracyjną działalność oświatową środowisko nauczycielskie było represjonowane i poniosło ogromnie straty. Wielu spośród nich zginęło wraz ze swoimi rodzinami.
Według szacunków w latach 1939–1941 w wyniku sowieckich działań zginęło co najmniej 150–200 tysięcy Polaków.
87 lat temu, 17 września 1939 r., armia sowiecka zaatakowała wschodnie ziemie II Rzeczypospolitej. W wyniku zbrojnej napaści władze w Moskwie rozpoczęły represje i masowe deportacje obywateli Polski na tereny byłego ZSRR. Oddając hołd wszystkim Polakom zesłanym na Syberię, inne… pic.twitter.com/xRVLM2lk2j
— Sejm RP🇵🇱 (@KancelariaSejmu) September 17, 2026
W 2013 roku Sejm, w celu upamiętnienia tragicznych wydarzeń, ustanowił 17 września – rocznicę agresji sowieckiej na Polskę z 1939 roku – Dniem Sybiraka. To dzień pamięci o Polakach zesłanych na Syberię i do innych miejsc Związku Radzieckiego.
📌 17 września obchodzimy Dzień Sybiraka, ustanowiony w rocznicę agresji ZSRR na Polskę w 1939 roku.
🕯️ Pamiętamy o Polakach zesłanych na Syberię i w głąb Związku Radzieckiego oraz o wszystkich, którzy doświadczyli sowieckich represji. pic.twitter.com/uA17FTz77v
— Ministerstwo Edukacji Narodowej (@MEN_GOVPL) September 17, 2026
„Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oddaje hołd wszystkim Polakom zesłanym na Syberię, inne tereny Rosji i Związku Sowieckiego. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej upamiętnia tych, którzy tam zginęli, tych, którym udało się powrócić do Ojczyzny, tych, którzy osiedli w różnych częściach świata, oraz tych, którzy pozostali w miejscu swego zesłania gdzie kultywowali polskość” – głosi podjęta przez posłów uchwała.
(GN)
Fot: Domena publiczna (sowiecki czołg i niemieccy motocykliści, Brześć nad Bugiem, 23 września 1939 r.)