We wrześniu w polskich szkołach ruszą ogólnopolskie badania profilaktyczne dzieci i młodzieży „WOBASZ”

W Polsce zaledwie 20 proc. dzieci spełnia wytyczne WHO dotyczące minimum aktywności ruchowej. Nadwaga i otyłość dotyczą 32,8 proc. chłopców i 25,8 proc. dziewcząt w wieku 7-18 lat. W polskich szkołach rozpocznie się we wrześniu badanie WOBASZ DZIECI – program profilaktyczny Ministerstwa Zdrowia, oceniający stan zdrowia uczniów w wieku 7-18 lat.

Celem projektu jest kompleksowa ocena stanu zdrowia dzieci i młodzieży w Polsce. Weźmie w nim udział 3,5 tys. uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych ze 107 gmin z terenu całej Polski. Ministerstwo Edukacji Narodowej podpisało porozumienie o współpracy przy realizacji badań.

Głównym założeniem tej inicjatywy jest wczesne rozpoznawanie ryzyka chorób układu krążenia i budowanie skutecznej profilaktyki od najmłodszych lat. Dotychczas brakowało kompleksowych analiz pozwalających ocenić skalę występowania ryzyka chorób układu krążenia wśród dzieci i młodzieży. Na podstawie zebranych danych opracowana zostanie strategia profilaktyczna i plan działań z zakresu wczesnej interwencji zdrowotnej.

 

Od września 2026 r. badania będzie prowadzić ponad 300 zespołów badawczych, a udział w nich wezmą uczniowie w wieku 7-18 lat. Będą one realizowane w bezpiecznej i zorganizowanej formule, wyłącznie za zgodą rodziców lub opiekunów. W zakres badań wejdą: ankieta dotycząca stylu życia i stanu zdrowia, pomiary masy ciała, wzrostu, obwodów i ciśnienia tętniczego, a także badania laboratoryjne krwi i moczu.

Istotną rolę w projekcie odgrywa szkoła. Porozumienie o współpracy w tym zakresie podpisały wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka oraz wiceminister edukacji Paulina Piechna‑Więckiewicz. Projekt wspierany jest również przez ministerstwo sportu i turystyki.

Sportową ambasadorką projektu została wicemistrzyni olimpijska i trzykrotna medalistka mistrzostw świata w kajakarstwie górskim – Klaudia Zwolińska, która od lat działa na rzecz aktywności fizycznej młodzieży.

Jak alarmują inicjatorzy badań, nadwaga i otyłość dotyczą 32,8 proc. chłopców i 25,8 proc. dziewcząt w wieku 7-18 lat. Samą otyłość stwierdza się u 13,5 proc. chłopców i 8 proc. dziewcząt. Jednocześnie choroby serca są główną przyczyną zgonów w Polsce.

Pozytywna decyzja rodziców o udziale w badaniu ich dzieci to pierwszy krok do zapobiegania problemów zdrowotnych w dorosłości.

Wyniki „WOBASZ DZIECI” posłużą m.in. do:

>> rozwoju profilaktyki chorób układu krążenia

>> edukacji zdrowotnej i wspierania zdrowych nawyków

>> planowania programów zdrowia publicznego

>> współpracy międzyresortowej i kolejnych projektów.

„WOBASZ DZIECI” to rozwinięcie dotychczasowych edycji badań „WOBASZ” (2003-2005 oraz 2013-2014), które objęły ponad 20 tys. dorosłych Polaków i wykazały wysoką częstotliwość występowania czynników ryzyka chorób układu krążenia.

W latach 2025-2026 realizowana była trzecia edycja „WOBASZ” w populacji dorosłych (ok. 9 000 respondentów) prowadzona w tych samych gminach i miejscowościach co wcześniejsze edycje, w celu porównania czynników ryzyka między pokoleniami oraz dokładniejszą ocenę ich uwarunkowań środowiskowych i społecznych.

Projekt realizowany jest przez Ministerstwo Zdrowia i Narodowy Instytut Kardiologii – Państwowy Instytut Badawczy, we współpracy z Ministerstwem Edukacji Narodowej oraz Ministerstwem Sportu i Turystyki.

(GN)

Fot: MEN

Raport: Ponad 90 proc dzieci w Polsce nie ma wystarczających kompetencji ruchowych. 60 proc. nie uczestniczy w żadnych zajęciach pozaszkolnych